• Wszystko o instalacjach w domu e-instalacje.pl
• Artykuły
• Źródła światła
• Jakie lampy LED?

Decydując się na zakup nowoczesnej lampy LED do użytku domowego stajemy przed dylematem, w jaki sposób dobrać produkt dopasowany do naszych oczekiwań. Zastanawiamy się przy tym, jak właściwości nowoczesnych produktów pokrywają się ze źródłami światła, które są nam znane od lat?

W 2009 roku pożegnaliśmy żarówki 100 W, a we wrześniu 2011 roku ten sam los spotka żarówki 60 W. Dobrze nam znane źródła światła, które stanowiły swoisty punkt odniesienia, już we wrześniu 2013 roku całkowicie znikną z rynku.

W przypadku nowoczesnych źródeł światła, takich jak lampy LED, wartość podana w watach nie jest już parametrem kluczowym. Na przykład odpowiednikiem żarówki 25 W jest lampa LED o mocy 6 W, jednak nie jest to jedyna istotna informacja.

Na co zwrócić uwagę kupując LED?

Błądząc wzrokiem po marketowych półkach wypełnionych różnym źródłami światła nie trudno jest się zgubić. Warto zatem wiedzieć, czym trzeba kierować się przy wyborze. Podstawowych informacji powinno dostarczyć opakowanie. Jednak na pierwszy rzut oka symbole i oznaczenia tam umieszczone mogą wydawać się niezrozumiałe. Nic bardziej mylnego! Podstawowa wiedza na ten temat da nam pełną informację o właściwościach danego produktu. Jakie parametry są zatem najbardziej istotne?

Najważniejsze oznaczenia

Nominalny strumień świetlny. Wartość wyrażana w lumenach (lm) wskazuje ilość światła emitowaną przez lampę LED. Im więcej jest lumenów, tym więcej otrzymujemy światła. Dla przykładu – tradycyjna żarówka o mocy 25 W emituje 220 lm, 60 W – 710 lm, 100 W – 1340 lm. W tabeli przedstawiono również ilość lumenów emitowanych przez lampy LED odpowiadające konkretnym mocą żarówek.

Dopiero ten parametr informuje, jak mocno świeci dane źródło. Ponieważ jednak dla wielu klientów wciąż odniesieniem jest ilość watów, niektóre firmy zamieszczają na opakowaniach lamp LED tabelę porównawczą. Obowiązkiem producentów jest również dostarczanie wszelkich danych, które pozwolą klientowi poznać nowe nazewnictwo i zrozumieć, jakie znaczenie mają poszczególne parametry.

Temperatura barwowa. Jednostką temperatury barwowej jest Kelwin (K). Umożliwia określenie barwy światła. Jest to bardzo ważny parametr, ponieważ od niego zależy funkcja danego źródła światła. Lampy LED o niższej temperaturze barwowej będą doskonale nadawały się do salonów, sypialni i innych miejsc, w których się relaksujemy. Natomiast do biur, klas szkolnych i miejsc pracy odpowiednie będą źródła światła o temperaturze barwowej powyżej 5000 K.

Typowy zakres temperatury barwowej dla światła stosowanego w oświetleniu zawiera się w przedziale od 2000 K do 10 000 K. Temperatura barwowa światła w zakresie od 2700 K do 3000 K odpowiada barwie ciepłobiałej (przesuniecie w kierunku koloru żółtego). Temperatura barwowa światła w zakresie od 5000 do 6500 K odpowiada barwie zimnobiałej lub dziennej.

Wskaźnik oddawania barw (Ra). Oznacza zdolność wytwarzanego światła do wiernego odtworzenia kolorów oświetlanych przedmiotów. Im wyższa jest wartość Ra, tym kolory są lepiej oddawane, a maksymalna wartość wskaźnika wynosi 100. Za bardzo dobrej jakości uznaje się źródła światła, których wskaźnik Ra ma powyżej 80. Nadają się one do wszystkich zastosowań domowych. W miejscach, w których potrzebujemy wyjątkowego światła i maksymalnego odwzorowania barw powinno się używać lamp o wskaźniku Ra powyżej 90.

Czas potrzebny do osiągnięcia 60% maksymalnego strumienia światła. Wyraża sią go w sekundach i oznacza ile trwa okres od momentu włączenia lampy do osiągnięcia stabilnej emisji 60% strumienia świetlnego. Wartość 0s. lub 1s. oznacza natychmiastowe pełne światło. (Uwaga: opis ten dotyczy tylko lamp, których nie można ściemniać lub można to robić wyłącznie konkretnymi ściemniaczami).

Trwałość. Cechą lamp LED jest to, że nie przepalają się, ale z czasem strumień światła jest mniejszy. W związku z tym firmy podają na opakowaniach przybliżony czas, po którym jego wartość spadnie do 70% wartości nominalnej. Oznacza to, że po tym czasie lampa będzie dalej świeciła, ale już nie tak jasno.

Etykieta energetyczna (klasa efektywności energetycznej). Jest to oznaczenie zamieszczane na opakowaniach lamp LED w klasycznych kształtach. Im wyższa klasa, tym produkt jest bardziej energooszczędny. Na terenie Unii Europejskiej musi być zamieszczana na wszystkich urządzeniach AGD oraz źródłach światła, dzięki czemu daje klientom możliwość porównania różnych urządzeń.

Inne ważne oznaczenia to nominalna trwałość (jest to trwałość znamionowa, oznaczana w godzinach - h), ilość włączeń i wyłączeń, informacja do jakich celów przeznaczona jest lampa oraz jej wymiary.

Przyjęte standardy

Zgodnie z wymogami Unii Europejskiej opakowanie produktu elektrycznego musi spełniać określone wymagania i zawierać konkretne informacje.

Do najważniejszych symboli należą m.in.:

• Gruene Punkt, czyli czy opakowanie podlega recyklingowi,
• symbol CE informuje, czy produkt spełnia wymagania przepisów europejskich w zakresie bezpieczeństwa użytkowania, ochrony środowiska i zdrowia,
• WEEE (ang. Waste of Electrical and Electronic Equipment) dotyczy utylizacji odpadów elektrycznych i elektronicznych,
• RoHS świadczy o tym, że urządzenie nie zawiera materiałów szkodliwych, tj. ołowiu, rtęci, kadmu, sześciowartościowego chromu, polibromowego difenylu (PBB), ani polibromowego eteru fenylowego (PBDE).

Czas na zmiany

Użytkownicy są bardzo dobrze zorientowani w opisie tradycyjnych żarówek. Jest to o tyle łatwe, że w tym przypadku praktycznie jedynym kryterium ich moc. Ponieważ jednak klasyczne żarówki są stopniowo wycofywane z rynku w interesie zarówno klientów, jak i producentów jest informacja na temat właściwości nowoczesnych źródeł światła. Zwłaszcza przy wyborze lamp LED warto jest zaopatrzyć się w podstawową wiedzę, która pomoże nam dokonać właściwego zakupu. Jest to istotne tym bardziej, że wraz z rozwojem rynku LED i poszerzaniem asortymentu, dostępnych jest coraz więcej nowoczesnych, ciekawych rozwiązań.

Opracowanie: Redakcja
Źródło: Osram
Data publikacji: 18.08.2011