Wśród dostawców gazu płynnego trwa bowiem rywalizacja o względy odbiorcy. Jakość samego produktu pochodzącego od różnych usługodawców jest porównywalna, dlatego klienci coraz większą uwagę zwracają na wygodne korzystanie i jakość usług, na przykład korzystne systemy dostaw i rozliczeń za zużycie gazu.
Ponieważ na rynku gazu płynnego nie ma monopolisty, dostawcy gazu prześcigają się wręcz w pomysłach na rozwój tego sektora. W porównaniu z odbiorcą gazu ziemnego, użytkownik gazu płynnego jest bardziej niezależny. Zbiornik z gazem znajduje się na jego własnej posesji, odbiorca sam wybiera dostawcę gazu, termin dostawy i sposób rozliczeń; ale z drugiej strony sam musi kontrolować dostawę paliwa oraz pilnować obowiązkowych badań i rewizji. Dlatego odbiorcy poszukują dostawcy, który zaproponuje ułatwienia związane z dostawą gazu, regulowaniem rachunku i kontrolą zbiornika.
Poznaj gaz płynny
Gaz płynny pochodzi z ropy naftowej. Pod tą nazwą występują dwa produkty techniczne: propan C3 (nazwa mieszaniny technicznej - C); mieszanka butan/propan C4/C3 (nazwa mieszaniny - B).
Gaz ziemny a gaz płynny
W stanie naturalnym w warunkach normalnych zarówno propan jak i butan są gazami (podobnie jak gaz ziemny). Jednak przechowywane są jako ciecze. Aby było to możliwe, propan i butan muszą być poddane działaniu wyższego ciśnienia. Dlatego zbiorniki, w których przechowuje się gaz płynny, są urządzeniami ciśnieniowymi i podlegają przepisom o takich urządzeniach oraz nadzorowi Urzędu Dozoru Technicznego. Przepis, który znajduje tu zastosowanie to Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 lipca 2003 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego w zakresie eksploatacji niektórych urządzeń ciśnieniowych. (Dz. U. z dnia 1 sierpnia 2003 r.). Produkt „użytkowy”, który płynie w instalacji i jest spalany w urządzeniach, ma już postać gazową i zachowuje się bardzo podobnie jak gaz ziemny (np. płynie pod podobnym ciśnieniem). Bardzo ważną cechą różniącą gaz płynny od ziemnego jest gęstość. Gaz ziemny jest lżejszy od powietrza, a gaz płynny - cięższy. W praktyce przekłada się to na inne zalecenia co do montażu instalacji i środków ostrożności przy postępowaniu z gazem (będą one omówione w dalszej części artykułu).
Tabela 1. Gęstości gazu ziemnego i płynnego w porównaniu z powietrzem.
| gęstość gazu ziemnego [kg/m³] | gęstość powietrza [kg/m³] | gęstość gazu płynnego [kg/m³] |
| 0,72 | 1,29 | 2,01 |
Gaz płynny wykazuje lepsze parametry użytkowe (ciepło spalania i wartość opałową). Upraszczając, możemy powiedzieć, że im wyższe wartości tych parametrów, tym paliwo jest bardziej ekonomiczne. Innymi słowy, do osiągnięcia tego samego efektu potrzebujemy mniejszych ilości paliwa. Porównajmy parametry dla gazu ziemnego i gazów płynnych.
Tabela 2. Ciepło spalania i wartość opałowa
| parametr/jednostka | gaz ziemny | propan | butan |
| ciepło spalania [MJ/m³] | 40 | 102 | 34 |
| wartość opałowa [MJ/m³] | 36 | 94 | 124 |
*ciepło spalania i wartość opałowa mieszanki propan/butan są nieco większe niż dla czystego propanu
Propan a propan/butan
Te dwa produkty różnią się przede wszystkim temperaturą odparowania. Propan wrze w temperaturze ok. -42°C, natomiast mieszanina - w temperaturze ok. -4°C (dokładna wartość zależy od proporcji w mieszance). Oznacza to, że mieszanina przechodzi w stan gazowy w zbiorniku, przez co niemożliwa jest właściwa praca instalacji. O ile mrozy krytyczne dla propanu zdarzają się stosunkowo rzadko, o tyle temperatura rzędu -4°C jest stosunkowo częstym zjawiskiem. Trzeba to brać pod uwagę wybierając zbiornik. Jeśli instalacja będzie zasilana czystym propanem, można zastosować zarówno zbiornik nadziemny, jak i podziemny. W przypadku zastosowania mieszaniny propan/butan można stosować tylko zbiornik podziemny (tj. przykryty co najmniej półmetrową warstwą gruntu). Takie rozwiązanie pozwala chronić mieszaninę przed wpływem krytycznej temperatury ujemnej.
Należy jasno powiedzieć, że jeśli zbiornik znajdzie się w niskiej temperaturze (nawet "krytycznej" dla danego gazu), będzie poprawnie pracował, kiedy temperatura się podniesie. Niska temperatura wpływa na procesy typowo fizyczne, dlatego jej wahania nie wpływają negatywnie na jakość gazu w zbiorniku. Dlatego bez obaw można zostawić butle w domku letniskowym na czas zimy - jakość gazu nie ulegnie pogorszeniu. Temperatury, na które należy uważać, to temperatury bardzo wysokie - ich wzrost może spowodować niebepieczny wzrost ciśnienia, co w skrajnym przypadku może doprowadzić do eksplozji zbiornika.
- bardzo słabe
- słabe
- średnie
- dobre
- bardzo dobre
Komentarze (0)