Jeśli inwestor jest pionierem na swoim terenie i „nie ma tam nawet kanalizacji”, musi sam zatroszczyć się o losy ścieków pochodzących z domu. Co można zrobić? Można gromadzić ścieki i zlecać ich okresowe wywożenie lub oczyszczać je i odprowadzać do gruntu lub do odbiornika powierzchniowego.
Wszystkie ścieki ostatecznie trafiają do odbiornika – najczęściej jest to odbiornik powierzchniowy, np. rów melioracyjny, staw, morze. Przedtem są jednak poddawane procesom oczyszczania. Jeżeli ścieki są gromadzone na terenie nieruchomości i wywożone okresowo, oczyszczanie nie jest zadaniem inwestora – należy to do zakładu odbierającego ścieki.
Jeśli ścieki mają być odprowadzane do odbiornika (w przypadku oczyszczalni przy domu może to być również grunt), muszą zostać oczyszczone tak, by spełniały wymagania dla ścieków odprowadzanych z oczyszczalni.
Magiczne OLM
Niezależnie od tego, jakie rozwiązanie zostanie wybrane, trzeba przewidzieć, jak duże urządzenie jest potrzebne. Wielkość urządzenia zależy od ilości mieszkańców korzystających z niego w sposób ciągły. W normie PN-EN 1085 Oczyszczalnie ścieków. Terminologia funkcjonuje pojęcie obliczeniowej liczby mieszkańców OLM (jest to suma RLM i LM).
LM - liczba mieszkańców (liczba osób, które mają korzystać z urządzeń);
RLM - równoważna liczba mieszkańców (ilość ścieków pochodząca z zakładów usługowych i użyteczności publicznej przeliczona jest na liczbę osób. Przykłady. Dla szpitala przyjęta ilość ścieków zależy od ilości łóżek szpitalnych: na jedno łóżko przypada ilość ścieków wytworzonych przez 1-3 osób. Projektant, obliczając ilość ścieków dla szpitala na 100 łóżek przyjmuje RLM = 100 do 300 osób).
Urządzenia do odprowadzania ścieków projektowane są na OLM. W przypadku domów mieszkalnych, obliczeniowa liczba mieszkańców odpowiada rzeczywistej liczbie mieszkańców domu i bywa nazywana maksymalną liczbą mieszkańców stałych.
Tabela. Przykładowe oferty producentów (na oczyszczalnie przydomowe)
| producent | BIOVAC | EKOFINN | EKOSERWIS | GALEKO | WOBETHYDRET |
| OLM | 3-6 | do 10 | do 6 | 4-6 | do 7 |
Przykładowo, dla pięcioosobowej „młodej” rodziny dobrym wyborem jest urządzenie zaprojektowane na OLM „od 4 do 6” lub „do 6”.
Gromadzenie ścieków
Ścieki można gromadzić na terenie nieruchomości, stosując popularne szambo. Współczesne rozwiązania nie mają oczywiście nic wspólnego z istniejącym wizerunkiem szamba - brzydką i nieszczelną bombą biologiczną. Współczesne szamba mogą być prefabrykowane i wykonane z tworzyw sztucznych (polietylen, żywice epoksydowe z włóknem szklanym), betonu i żeliwa lub stali. Są szczelne, a jeszcze dodatkowo zabezpieczone przed rozszczelnieniem. Uzupełnia je specjalna aparatura, np. sygnalizatory napełnienia.
Podstawowym zagadnieniem jest pozbywanie się ścieków z szamba. Zajmuje się tym przedsiębiorstwo wodociągowe, z którym zawiera się umowę na tę usługę. Podstawową zaletą szamba jest niski koszt wykonania, zaś wadą - wysoki koszt eksploatacji i uciążliwość związana z okresowym wywozem ścieków.
Oczyszczanie ścieków „u siebie"
Ścieki można też przepuścić przez oczyszczalnię i odprowadzić do gruntu lub do rowu melioracyjnego. Każda oczyszczalnia zawiera tzw. osadnik gnilny, którego ma za zadanie uśredniać skład ścieków (doprowadzenie jest nierównomierne w okresie doby) oraz wstępne procesy oczyszczania (podczyszczanie). W osadniku następuje też odfiltrowanie cząstek stałych, które osadzają się na dnie.
Kolejnym etapem jest stopień tlenowy, w którym zachodzą procesy biologiczne i fizykochemiczne przy udziale tlenu. Stopnie tlenowe można podzielić następująco:
- drenaż rozsączający – układ rur (najczęściej z tworzywa sztucznego) odprowadzający wodę bezpośrednio do gruntu (grunt musi być przepuszczalny, np. piaszczysty). Procesy oczyszczania przebiegają w gruncie, dlatego jego warstwa musi mieć co najmniej 1,5 m grubości. Drenaż wymaga stosunkowo dużo miejsca;
- stopień biologiczny – w specjalnym zbiorniku hodowane są bakterie rozkładające ścieki (może to być złoże zraszane, złoże zanurzone lub osad czynny). Rozwiązanie to wymaga stosunkowo mało miejsca, ale zbiornik jest widoczny na powierzchni;
- filtr gruntowo-roślinny – woda przepływa przez pola obsadzone roślinnością wodną (najczęściej trzciną). Na korzeniach roślin zachodzą procesy oczyszczania. Wymaga stosunkowo dużo miejsca (3-5 m²/osobę), ale dobrze wkomponowuje się w krajobraz.
Oczyszczalnia jest bardzo prosta w eksploatacji i obsłudze. Wymaga okresowego czyszczenia osadnika (nie częściej niż co pół roku) oraz zabiegów konserwatorskich zależnych od rozwiązania stopnia biologicznego (nie częściej niż co rok). Podstawową wadą oczyszczalni biologicznej jest wysoki koszt wykonania (przy jednoczesnym stosunkowo niskim koszcie eksploatacji).
Jak załatwiać
Ani szambo, ani oczyszczalnia nie wymaga pozwolenia na budowę, a tylko zgłoszenia budowlanego. Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy przepływ dobowy jest większy niż 7,5 m³/h, ale taka wielkość jest charakterystyczna dla urządzeń o parametrze RLM = 30. Oczyszczalnia wymaga dodatkowo pozwolenia wodnoprawnego.
- bardzo słabe
- słabe
- średnie
- dobre
- bardzo dobre
Komentarze (0)